Die eerste nag

U Majesteit, daar was eens 'n handelaar wat groot rykdom besit het, in grond en koopware sowel as in kontant. Van tyd tot tyd moes hy reise onderneem om sy sake te reël. Op 'n dag, toe hy ver van die huis af moes gaan, het hy op sy perd geklim en 'n klein knapsak saamgeneem waarin hy 'n paar beskuitjies en dadels gesit het, want hy moes deur die woestyn trek waar daar geen kos te kry was nie. Hy het sonder enige teëspoed aangekom, en toe hy sy sake afgehandel het, het hy die terugreis aangepak. Op die vierde dag van sy reis was die hitte van die son so groot dat hy van sy pad afgedraai het om onder 'n paar bome te rus. Aan die voet van 'n groot okkerneutboom het hy 'n fontein met helder, lopende water gevind. Hy het afgeklim, sy perd aan 'n tak van die boom vasgemaak en by die fontein gaan sit, nadat hy 'n paar van sy dadels en beskuitjies uit sy knapsak gehaal het. Toe hy hierdie eenvoudige maal klaar geëet het, het hy sy gesig en hande in die fontein gewas.

Terwyl hy daarmee besig was, het hy 'n reusagtige djin, wit van woede, met 'n kromswaard in sy hand na hom toe sien kom.

"Staan op," het hy met 'n verskriklike stem geskreeu, "en laat my jou doodmaak soos jy my seun doodgemaak het!"

Terwyl hy hierdie woorde uitgespreek het, het hy 'n vreeslike brul gegee. Die handelaar, wat net so verskrik was oor die afskuwelike gesig van die monster as oor sy woorde, het bewend geantwoord: "Helaas, goeie heer, wat kon ek aan u gedoen het dat ek die dood verdien?"

"Ek sal jou doodmaak," het die djin herhaal, "soos jy my seun doodgemaak het."

"Maar," het die handelaar gesê, "hoe kon ek u seun doodgemaak het? Ek ken hom nie, en ek het hom nog nooit eens gesien nie."

"Toe jy hier aangekom het, het jy nie op die grond gaan sit nie?" het die djin gevra. "En het jy nie 'n paar dadels uit jou knapsak gehaal nie, en terwyl jy hulle eet, die pitte rondgegooi nie?"

"Ja," het die handelaar gesê, "dit het ek beslis gedoen."

"Dan," het die djin gesê, "sê ek vir jou dat jy my seun doodgemaak het, want terwyl jy die pitte rondgegooi het, het my seun verbygegaan, en een van hulle het hom in die oog getref en hom doodgemaak. Daarom sal ek jou doodmaak."

"Ag, heer, vergewe my!" het die handelaar uitgeroep.

"Ek sal geen genade aan jou bewys nie," het die djin geantwoord.

"Maar ek het u seun heeltemal per ongeluk doodgemaak, daarom smeek ek u om my lewe te spaar."

"Nee," het die djin gesê, "ek sal jou doodmaak soos jy my seun doodgemaak het." Met dié woorde het hy die handelaar aan die arm gegryp, hom op die grond gegooi en sy sabel gelig om sy kop af te kap.

Die handelaar het sy onskuld betuig, oor sy vrou en kinders gekla en op 'n jammerlike manier probeer om sy lot af te weer. Die djin het met sy kromswaard omhoog gewag totdat hy klaar was, maar hy was nie in die minste geroer nie.

Op hierdie punt het Scheherazade gesien dat dit dag was, en omdat sy geweet het dat die sultan altyd baie vroeg opstaan om die raad by te woon, het sy opgehou praat.

"Regtig, suster," het Dinarzade gesê, "dit is 'n wonderlike storie."

"Die res is nog wonderliker," het Scheherazade geantwoord, "en jy sou dit ook sê as die sultan my nog 'n dag sou laat lewe en my toestemming sou gee om dit vir jou die volgende nag te vertel."

Schahriar, wat met genoeë na Scheherazade geluister het, het by homself gedink: "Ek sal tot môre wag; ek kan haar altyd nog laat doodmaak wanneer ek die einde van haar storie gehoor het."

Al hierdie tyd was die grootvisier verskriklik angstig. Maar hy was baie verheug toe hy sien hoe die sultan die raadsaal binnekom sonder om die vreeslike bevel te gee wat hy verwag het.

Die volgende oggend, voor dagbreek, het Dinarzade vir haar suster gesê: "Liewe suster, as jy wakker is, gaan tog asseblief aan met jou storie."

Die sultan het nie gewag dat Scheherazade sy toestemming vra nie. "Maak klaar," het hy gesê, "met die storie van die djin en die handelaar. Ek is nuuskierig om die einde te hoor."

En so het Scheherazade met die storie voortgegaan. Dit het elke oggend so gebeur. Die sultane het 'n storie vertel, en die sultan het haar laat lewe om dit klaar te maak.

Toe die handelaar sien dat die djin vasbeslote was om sy kop af te kap, het hy gesê: "Nog net een woord, ek smeek u. Gee my 'n bietjie uitstel, net 'n kort rukkie om huis toe te gaan en van my vrou en kinders afskeid te neem en my testament op te stel. Wanneer ek dit gedoen het, sal ek hierheen terugkom, en dan kan u my doodmaak."

"Maar," het die djin gesê, "as ek jou die uitstel gee waarvoor jy vra, is ek bang dat jy nie sal terugkom nie."

"Ek gee u my erewoord," het die handelaar geantwoord, "dat ek sonder versuim sal terugkom."

"Hoeveel tyd het jy nodig?" het die djin gevra.

"Ek vra u om 'n jaar uitstel," het die handelaar geantwoord. "Ek belowe u dat ek môre oor 'n jaar onder hierdie bome sal wag om myself aan u oor te gee."

Daarop het die djin hom by die fontein gelaat en verdwyn.

Toe die handelaar van sy skrik herstel het, het hy op sy perd geklim en verder gery.

Toe hy by die huis aankom, het sy vrou en kinders hom met die grootste vreugde ontvang. Maar in plaas daarvan om hulle te omhels, het hy so bitter begin huil dat hulle gou geraai het dat iets verskrikliks makeer.

"Vertel ons tog," het sy vrou gesê, "wat gebeur het."

"Helaas!" het haar man geantwoord, "ek het net nog een jaar om te lewe."

Toe het hy hulle vertel wat tussen hom en die djin gebeur het, en hoe hy sy woord gegee het om aan die einde van 'n jaar terug te keer om doodgemaak te word. Toe hulle hierdie treurige nuus hoor, was hulle wanhopig en het hulle baie gehuil.

Die volgende dag het die handelaar begin om sy sake in orde te bring, en eerste van alles het hy sy skulde betaal. Hy het geskenke aan sy vriende gegee en ruim aalmoese aan die armes. Hy het sy slawe vrygelaat en vir sy vrou en kinders voorsiening gemaak. Die jaar het gou verbygegaan, en hy moes vertrek. Toe hy probeer afskeid neem, was hy heeltemal oorweldig van smart, en net met moeite kon hy hom wegskeur. Uiteindelik het hy op presies die afgespreekte dag die plek bereik waar hy die djin die eerste keer gesien het. Hy het afgeklim en op die rand van die fontein gaan sit, waar hy in verskriklike spanning op die djin gewag het.

Terwyl hy so gewag het, het 'n ou man met 'n hinde aan 'n tou na hom toe gekom. Hulle het mekaar gegroet, en toe het die ou man vir hom gesê: "Mag ek vra, broer, wat jou na hierdie verlate plek gebring het, waar daar soveel bose djinne rondloop? As jy hierdie pragtige bome sien, sou jy dink dat mense hier woon, maar dit is 'n gevaarlike plek om lank te bly."

Die handelaar het die ou man vertel waarom hy verplig was om hierheen te kom. Hy het met verbasing geluister.

"Dit is 'n uiters wonderlike saak. Ek sou graag 'n getuie wou wees van jou ontmoeting met die djin." Met dié woorde het hy langs die handelaar gaan sit.

Terwyl hulle gesels het, het nog 'n ou man aangekom, gevolg deur twee swart honde. Hy het hulle gegroet en gevra wat hulle op hierdie plek doen. Die ou man met die hinde het hom die avontuur van die handelaar en die djin vertel. Die tweede ou man het die storie skaars gehoor, of hy het ook besluit om daar te bly en te sien wat gaan gebeur. Hy het by die ander gaan sit en was nog aan die gesels toe 'n derde ou man opdaag. Hy het gevra waarom die handelaar wat by hulle was, so treurig lyk. Hulle het hom die storie vertel, en hy het ook besluit om te sien wat tussen die djin en die handelaar sou gebeur, en daarom het hy saam met die ander gewag.

Gou het hulle in die verte 'n dik rook gesien, soos 'n stofwolk. Hierdie rook het al nader en nader gekom, en toe, skielik, het dit verdwyn, en hulle het die djin gesien. Sonder om met hulle te praat, het hy met die swaard in die hand na die handelaar gestap, hom aan die arm gegryp en gesê: "Staan op en laat my jou doodmaak soos jy my seun doodgemaak het."

Die handelaar en die drie ou mans het begin huil en kreun.

Toe het die ou man met die hinde hom voor die monster se voete neergewerp en gesê: "O Prins van die Djinne, ek smeek u om u woede te bedwing en na my te luister. Ek gaan u my storie vertel, en dié van die hinde wat ek by my het, en as u dit wonderliker vind as dié van die handelaar wat u op die punt staan om dood te maak, hoop ek dat u 'n derde van sy straf sal kwytskeld."

Die djin het 'n ruk lank nagedink, en toe het hy gesê: "Goed, ek stem daartoe in."

'n Djin (meervoud djinne) is in die Arabiese oorlewering 'n magtige gees wat uit vuur geskep is. Djinne kan goed of kwaad wees, van gedaante verander en onsigbaar word.

'n Hinde is 'n wyfiehert.