Hoofstuk 3
Die eerste ou man en die hinde
Uit die verhaal van die handelaar en die djin
Ek gaan nou my storie begin (het die ou man gesê), luister dus mooi.
Hierdie hinde wat u by my sien, is my vrou. Ons het self geen kinders nie, daarom het ek die seun van 'n slavin wat my baie dierbaar was, aangeneem en besluit om hom my erfgenaam te maak.
My vrou het egter 'n groot afkeer van sowel die moeder as die kind gekry, maar dit vir my weggesteek totdat dit te laat was. Toe my aangenome seun omtrent tien jaar oud was, moes ek 'n reis onderneem. Voordat ek vertrek het, het ek beide die moeder en die kind aan my vrou se sorg toevertrou en haar gesmeek om tydens my afwesigheid, wat 'n hele jaar geduur het, na hulle om te sien. In hierdie tyd het sy towery bestudeer om haar bose plan uit te voer. Toe sy genoeg geleer het, het sy my seun na 'n afgeleë plek geneem en hom in 'n kalf verander. Toe het sy hom aan my opsigter gegee en vir hom gesê om na 'n kalf te kyk wat sy gekoop het. Sy het die slavin ook in 'n koei verander en haar na my opsigter gestuur.
Toe ek terugkom, het ek na my slavin en die kind gevra. "Jou slavin is dood," het sy gesê, "en wat jou seun betref, ek het hom al twee maande lank nie gesien nie, en ek weet nie waar hy is nie."
Ek was bedroef om van my slavin se dood te hoor, maar omdat my seun net verdwyn het, het ek gedink dat ek hom gou sou vind. Agt maande het egter verbygegaan, en nog steeds geen nuus van hom nie; toe het die Bairamfees aangebreek.
Om dit te vier, het ek my opsigter beveel om vir my 'n baie vet koei te bring om te offer. Dit het hy gedoen. Die koei wat hy gebring het, was my ongelukkige slavin. Ek het haar vasgebind, maar net toe ek op die punt was om haar dood te maak, het sy baie jammerlik begin bulk, en ek het gesien dat die trane uit haar oë stroom. Dit het vir my uiters vreemd gelyk, en omdat ek 'n opwelling van jammerte gevoel het, het ek die opsigter beveel om haar weg te lei en 'n ander een te bring. My vrou, wat daar was, het met my medelye gespot, want dit het haar boosheid verydel. "Wat maak jy?" het sy uitgeroep. "Slag hierdie koei. Sy is die beste wat ons het om te offer."
Om haar te behaag, het ek dit weer probeer, maar weer het die dier se gebulk en trane my ontwapen.
"Vat haar weg," het ek vir die opsigter gesê, "en slag jy haar; ek kan nie."
Die opsigter het haar geslag, maar toe hy haar afslag, het hy gevind dat sy niks as vel en been was nie, al het sy so vet gelyk. Ek was ontstemd.
"Hou haar vir jouself," het ek vir die opsigter gesê, "en as jy 'n vet kalf het, bring dit in haar plek."
Kort daarna het hy 'n baie vet kalf gebring, wat, sonder dat ek dit geweet het, my seun was. Dit het hard probeer om sy tou te breek en na my toe te kom. Dit het hom voor my voete neergewerp, met sy kop op die grond, asof dit my jammerte wou wek en my wou smeek om nie sy lewe te neem nie.
Ek was nog meer verbaas en geroer deur hierdie gedrag as deur die trane van die koei.
"Gaan," het ek vir die opsigter gesê, "neem hierdie kalf terug, sorg baie goed vir hom en bring onmiddellik 'n ander een in sy plek."
Sodra my vrou dit gehoor het, het sy dadelik uitgeroep: "Wat maak jy, man? Moenie enige ander kalf as hierdie een offer nie."
"Vrou," het ek geantwoord, "ek sal hierdie kalf nie offer nie," en ten spyte van al haar teëpratery het ek voet by stuk gehou.
Ek het 'n ander kalf laat slag, en hierdie een is weggelei. Die volgende dag het die opsigter gevra om alleen met my te praat.
"Ek het gekom," het hy gesê, "om u nuus te vertel wat u, dink ek, graag sal wil hoor. Ek het 'n dogter wat towery ken. Gister, toe ek die kalf teruggelei het wat u geweier het om te offer, het ek opgemerk dat sy glimlag, en dadelik daarna het sy begin huil. Ek het haar gevra waarom sy so maak."
"Vader," het sy geantwoord, "hierdie kalf is die seun van ons heer. Ek glimlag van blydskap omdat ek sien dat hy nog lewe, en ek huil as ek aan sy moeder dink, wat gister as 'n koei geoffer is. Hierdie veranderinge is deur ons heer se vrou bewerkstellig, wat die moeder en die seun gehaat het."
"Ná hierdie woorde, o Djin," het die ou man voortgegaan, "kan u self dink hoe verbaas ek was. Ek het dadelik saam met die opsigter gegaan om self met sy dogter te praat. Eerste van alles het ek na die stal gegaan om my seun te sien, en hy het op sy stomme manier op al my liefkosings gereageer. Toe die opsigter se dogter kom, het ek haar gevra of sy my seun weer na sy regte gedaante kon terugverander."
"Ja, dit kan ek," het sy geantwoord, "op twee voorwaardes. Die een is dat u hom aan my as man sal gee, en die ander is dat u my sal toelaat om die vrou te straf wat hom in 'n kalf verander het."
"Tot die eerste voorwaarde," het ek geantwoord, "stem ek met my hele hart in, en ek sal jou 'n ruim bruidskat gee. Tot die tweede stem ek ook in; ek vra jou net om haar lewe te spaar."
"Dit sal ek doen," het sy geantwoord. "Ek sal haar behandel soos sy u seun behandel het."
Toe het sy 'n bak water geneem en 'n paar woorde daaroor uitgespreek wat ek nie verstaan het nie. Toe sy die water oor hom gooi, het hy onmiddellik weer 'n jong man geword.
"My seun, my liewe seun," het ek uitgeroep en hom in 'n vervoering van vreugde gesoen. "Hierdie goeie meisie het jou van 'n verskriklike betowering gered, en ek is seker dat jy uit dankbaarheid met haar sal trou."
Hy het met vreugde ingestem, maar voordat hulle getrou het, het die jong meisie my vrou in 'n hinde verander, en dit is sy wat u hier voor u sien. Ek wou hê sy moes hierdie gedaante kry eerder as 'n vreemder een, sodat ons haar sonder afkeer in die familie kon sien.
Sedertdien het my seun 'n wewenaar geword en is hy op reis. Ek gaan hom nou soek, en omdat ek my vrou nie aan die sorg van ander mense wou toevertrou nie, neem ek haar saam. Is dit nie 'n uiters wonderlike verhaal nie?
"Dit is dit inderdaad," het die djin gesê, "en daarom skeld ek jou 'n derde van hierdie handelaar se straf kwyt."
Toe die eerste ou man sy storie klaar vertel het, het die tweede, wat die twee swart honde by hom gehad het, vir die djin gesê: "Ek gaan u vertel wat met my gebeur het, en ek is seker dat u my storie nog verbasender sal vind as dié waarna u nou net geluister het. Maar wanneer ek dit vertel het, sal u my ook 'n derde van die handelaar se straf kwytskeld?"
"Ja," het die djin geantwoord, "mits jou storie dié van die hinde oortref."
Met hierdie ooreenkoms het die tweede ou man só begin.
Bairam is die Turkse en Persiese naam vir die groot Moslemfeeste; by die Offerfees word 'n dier geslag ter herinnering aan Abraham se offer.