Vak, Kennis en Geloof

¹ Ek reis saam met die Rudras en die Vasus,
saam met die Adityas en al die gode swerf ek.
Ek hou Varuna en Mitra albei omhoog,
Indra en Agni, en die twee Ashvins.

² Ek koester en onderhou die swellende Soma,
en ek dra Tvashtar, Pushan en Bhaga.
Ek laai rykdom op die ywerige offeraar
wat die sap uitgiet en sy offergawe bring.

³ Ek is die Koningin, die versamelaar van skatte,
die bedagsaamste, die eerste van dié wat verering verdien.
So het die gode my op baie plekke gevestig,
met baie wonings om in te gaan en in te bly.

⁴ Deur my alleen eet almal die spys wat hulle voed,
elkeen wat sien, wat asemhaal, wat die uitgesproke woord hoor.
Hulle weet dit nie, maar tog woon hulle by my.
Hoor, almal, die waarheid soos ek dit verkondig.

⁵ Ek self, waarlik, kondig die woord aan en spreek dit uit,
die woord wat gode en mense gelyk sal verwelkom.
Die man wat ek liefhet, maak ek baie magtig;
ek maak hom 'n wyse, 'n Rishi en 'n brahmaan.

⁶ Ek span die boog vir Rudra
sodat sy pyl die hater van toewyding kan tref en doodmaak.
Ek wek die stryd en orden dit vir die volk,
en ek het deur Aarde en Hemel gedring.

⁷ Op die kruin van die wêreld bring ek die Vader voort;
my tuiste is in die waters, in die oseaan.
Van daar af strek ek my uit oor alle wesens wat bestaan,
en met my voorkop raak ek selfs daardie hemel ginds aan.

⁸ Ek blaas 'n sterk asem soos die wind en die storm,
terwyl ek alles wat bestaan bymekaarhou.
Anderkant hierdie wye aarde en anderkant die hemele
het ek so magtig geword in my grootheid.

Hier praat Vak, die Woord of Spraak, self as godin, in die eerste persoon. Sy noem haarself die Koningin wat die gode dra en wat in alles woon wat sien, asemhaal en hoor. Die tradisie skryf die lied toe aan 'n vrou, Vak, die dogter van die siener Ambhrina.

¹ Toe mense, o Brihaspati, aan dinge name gegee het
en die Woord se eerste en vroegste uitinge uitgestuur het,
is alles wat voortreflik en vlekloos was, wat in hulle bewaar was,
deur hulle liefde geopenbaar.

² Waar die wyses van gees die taal geskep het
soos mense wat meel in 'n sif skoonmaak,
daar sien en herken vriende die tekens van vriendskap:
hulle spraak dra die geseënde merk wat daarop gedruk is.

³ Met die offer het hulle die spoor van die Woord gevolg
en haar gevind waar sy in die Rishi's woon.
Hulle het haar gebring en op baie plekke uitgedeel:
sewe sangers laat haar klanke saam weerklink.

⁴ Een man het die Woord nog nooit gesien nie, en tog sien hy;
een man het ore, maar het haar nog nooit gehoor nie.
Maar aan 'n ander het sy haar skoonheid getoon,
soos 'n liefdevolle, mooi geklede vrou aan haar man.

⁵ Een man noem hulle 'n draler, traag in vriendskap:
hulle spoor hom nooit aan tot dapper dade nie.
Hy dwaal voort in vrugtelose begoëling:
die Stem wat hy gehoor het, dra nóg vrug nóg bloeisel.

⁶ Wie sy eie dierbare vriend verlaat het,
die vriend wat die waarheid van vriendskap ken,
het geen deel aan die Woord nie.
Selfs al hoor hy haar, luister hy tevergeefs:
hy weet niks van die pad van regte dade nie.

⁷ Ongelyk in die vlugheid van hulle gees
is vriende wat ewe goed oë en ore het.
Sommige lyk soos damme wat tot by die mond of die skouer kom,
ander soos poele water waarin 'n mens kan bad.

⁸ Wanneer bevriende brahmane saam offer
met die ingewing van die gees wat die hart gevorm het,
laat hulle een ver agter deur wat hulle bereik,
en party wat as brahmane tel, dwaal elders rond.

⁹ Daardie mense wat nie terugstap of vorentoe beweeg nie,
wat nóg brahmane nóg bereiders van drankoffers is,
het die Woord op 'n sondige manier bereik
en spin hulle draad in onkunde soos vroue wat spin.

¹⁰ Al die vriende is bly oor die vriend wat kom
in triomf, nadat hy in die vergadering oorwin het.
Hy weer blaam van hulle af, hy voorsien hulle van spys;
hy is gereed en geskik vir 'n daad van krag.

¹¹ Een doen sy vaste werk en sê verse op,
een sing die heilige lied in Shakvari-maat.
Nog een, die brahmaan, vertel die kennis van wat bestaan,
en een lê die reëls van die offer neer.

Hierdie lied, waarin Brihaspati in die eerste vers aangespreek word, gaan oor die oorsprong van taal en oor die verskil tussen dié wat die heilige woord werklik verstaan en dié wat dit net hoor. Die laaste vers noem die vier priesters by die offer: een wat die verse opsê, een wat sing, die brahmaan wat toesig hou, en een wat die offerhandelinge uitvoer.

¹ Deur Geloof word Agni aangesteek,
deur Geloof word die offergawe gebring.
Ons besing met lof die Geloof
op die hoogtepunt van geluk.

² Seën die man wat gee, o Geloof;
Geloof, seën die man wat graag wil gee.
Seën die milde aanbidders;
seën die woord wat ek gespreek het.

³ Soos die gode Geloof gehou het
in die magtige Asuras,
maak so ook hierdie wens wat ek uitspreek
waar vir die milde aanbidders.

⁴ Deur Vayu beskerm, kom gode en mense wat offer
nader aan Geloof.
'n Mens wen Geloof deur die verlange van die hart,
en rykdom deur Geloof.

⁵ Geloof roep ons aan in die vroeë oggend, Geloof op die middag,
Geloof met sononder.
O Geloof, gee ons geloof.

Geloof (Shraddha), die vertroue waarmee 'n mens offer en gee, word hier as godin aangeroep. Die digter vra dat Geloof die gewers seën en dat hy in die oggend, op die middag en met sononder geloof mag ontvang.