Hoofstukke 11–12

¹ In die vyf-en-dertigste jubileum, in die derde week, in die eerste jaar daarvan, het Reü vir hom 'n vrou geneem. Haar naam was Ora, die dogter van Ur, die seun van Kesed. Sy het vir hom 'n seun gebaar, en hy het hom Seroh genoem, in die sewende jaar van hierdie week in hierdie jubileum.

² Die seuns van Noag het begin om oorlog teen mekaar te voer, om mekaar gevange te neem en dood te maak, om mensebloed op die aarde te vergiet en bloed te eet, en om sterk stede, mure en torings te bou. Enkeles het hulle begin verhef bo die volk en die begin van koninkryke gelê. Hulle het oorlog gevoer, volk teen volk, nasie teen nasie en stad teen stad. Almal het begin om kwaad te doen, wapens aan te skaf en hulle seuns oorlog te leer. Hulle het begin om stede in te neem en slawe en slavinne te verkoop. ³ Ur, die seun van Kesed, het die stad Ara van die Chaldeërs gebou en dit na sy eie naam en die naam van sy vader genoem. ⁴ Hulle het vir hulle gegote beelde gemaak, en elkeen het die afgod aanbid, die gegote beeld wat hulle vir hulleself gemaak het. Hulle het begin om gesnede beelde en onrein afbeeldings te maak, en bose geeste het hulle gehelp en hulle verlei om oortreding en onreinheid te pleeg. ⁵ Die vors Mastema het hom beywer om dit alles te laat gebeur. Hy het ander geeste uitgestuur, dié wat onder sy hand gestel is, om allerhande onreg en sonde en allerhande oortreding te doen, om te bederf en te vernietig en bloed op die aarde te vergiet. ⁶ Daarom het hy Seroh se naam Serug genoem, want almal het hulle gewend om allerhande sonde en oortreding te doen.

⁷ Hy het grootgeword en in Ur van die Chaldeërs gewoon, naby die vader van sy vrou se moeder, en hy het afgode aanbid. In die ses-en-dertigste jubileum, in die vyfde week, in die eerste jaar daarvan, het hy vir hom 'n vrou geneem. Haar naam was Melka, die dogter van Kaber, die dogter van sy vader se broer. ⁸ Sy het vir hom Nahor gebaar, in die eerste jaar van hierdie week. Hy het grootgeword en in Ur van die Chaldeërs gewoon, en sy vader het hom die geheime kennis van die Chaldeërs geleer, om te waarsê en voortekens te lees volgens die tekens van die hemel. ⁹ In die sewe-en-dertigste jubileum, in die sesde week, in die eerste jaar daarvan, het hy vir hom 'n vrou geneem. Haar naam was Ijaska, die dogter van Nestag van die Chaldeërs. ¹⁰ Sy het vir hom Terag gebaar in die sewende jaar van hierdie week.

¹¹ Die vors Mastema het kraaie en voëls gestuur om die saad op te eet wat in die land gesaai is, om die land te verwoes en die mensekinders van die vrug van hulle arbeid te beroof. Voordat hulle die saad kon inploeg, het die kraaie dit van die grond af opgepik. ¹² Daarom het hy hom Terag genoem, omdat die kraaie en die voëls hulle tot armoede gebring en hulle saad opgeëet het. ¹³ Die jare het begin onvrugbaar word weens die voëls, en hulle het al die vrugte van die bome opgeëet. Net met groot moeite kon hulle in hulle dae 'n bietjie van al die vrugte van die aarde red.

¹⁴ In hierdie nege-en-dertigste jubileum, in die tweede week, in die eerste jaar, het Terag vir hom 'n vrou geneem. Haar naam was Edna, die dogter van Abram, die dogter van sy vader se suster. ¹⁵ In die sewende jaar van hierdie week het sy vir hom 'n seun gebaar, en hy het hom Abram genoem, na die naam van sy moeder se vader, want dié het gesterf voordat sy dogter swanger geword het van 'n seun.

¹⁶ Die kind het begin om die dwalinge van die aarde te verstaan, dat almal agter gesnede beelde en onreinheid aan dwaal. Sy vader het hom leer skryf. Toe hy twee weke oud was, het hy hom van sy vader afgesonder, sodat hy nie saam met hom afgode sou aanbid nie. ¹⁷ Hy het begin bid tot die Skepper van alle dinge, dat Hy hom sou red van die dwalinge van die mensekinders, en dat sy deel nie in dwaling sou val agter onreinheid en veragtelikheid aan nie.

'n Week is in hierdie boek 'n tydperk van sewe jaar. Abram was dus veertien jaar oud.

¹⁸ Toe die saaityd kom om saad op die land te saai, het hulle almal saam uitgegaan om hulle saad teen die kraaie te beskerm. Abram het saam met die ander uitgegaan, en die kind was 'n seun van veertien jaar. ¹⁹ 'n Wolk kraaie het gekom om die saad op te eet. Abram het hulle tegemoet gehardloop voordat hulle op die grond gaan sit het, en het na hulle geroep voordat hulle kon gaan sit om die saad op te eet. Hy het gesê: "Moenie neerkom nie! Gaan terug na die plek waar julle vandaan kom!" En hulle het begin omdraai. ²⁰ Hy het die wolke kraaie daardie dag sewentig keer laat omdraai, en van al die kraaie in die hele land waar Abram was, het daar nie eens een gaan sit nie. ²¹ Almal wat saam met hom was in die hele land, het gesien hoe hy roep en hoe al die kraaie omdraai, en sy naam het groot geword in die hele land van die Chaldeërs. ²² Daardie jaar het almal wat wou saai na hom gekom, en hy het saam met hulle gegaan totdat die saaityd verby was. Hulle het hulle land gesaai, en daardie jaar het hulle genoeg graan huis toe gebring, en hulle het geëet en was versadig.

²³ In die eerste jaar van die vyfde week het Abram die mense geleer wat gereedskap vir osse maak, die houtwerkers, en hulle het 'n houer bo die grond gemaak, teenoor die raam van die ploeg, om die saad daarin te sit. Die saad het daaruit op die skaar van die ploeg geval en is in die grond weggesteek, en hulle was nie meer bang vir die kraaie nie. ²⁴ Op dié manier het hulle houers bo die grond op al die rame van die ploeë gemaak, en hulle het die hele land gesaai en bewerk soos Abram hulle beveel het, en hulle was nie meer bang vir die voëls nie.

Abram word hier voorgestel as die uitvinder van 'n saaier wat aan die ploeg vas is, sodat die saad dadelik onder die grond kom en die voëls dit nie kan bykom nie.

¹ In die sesde week, in die sewende jaar daarvan, het Abram vir sy vader Terag gesê: "Vader!" En hy het gesê: "Hier is ek, my seun." ² Toe sê hy:

"Watter hulp en voordeel het ons van daardie afgode wat u aanbid,
en voor wie u neerbuig?
³ Want daar is geen gees in hulle nie,
want hulle is stom beelde wat die hart mislei.
Moenie hulle aanbid nie.

⁴ Aanbid die God van die hemel,
wat die reën en die dou op die aarde laat neerdaal,
en alles op die aarde doen,
en alles deur sy woord geskape het,
en alle lewe kom van voor sy aangesig.

⁵ Waarom aanbid julle dinge waarin daar geen gees is nie?
Want hulle is die werk van mensehande,
en op julle skouers dra julle hulle,
en julle het geen hulp van hulle nie.
Hulle is eerder 'n groot skande vir dié wat hulle maak,
en hulle mislei die hart van dié wat hulle aanbid.
Moenie hulle aanbid nie."

⁶ Sy vader het vir hom gesê: "Ek weet dit ook, my seun, maar wat moet ek doen met 'n volk wat my voor hulle laat diens doen? ⁷ As ek hulle die waarheid vertel, sal hulle my doodmaak, want hulle siel klou aan hulle vas om hulle te aanbid en te eer. Bly stil, my seun, sodat hulle jou nie doodmaak nie." ⁸ Hierdie woorde het hy vir sy twee broers gesê, en hulle was kwaad vir hom, en hy het stilgebly.

⁹ In die veertigste jubileum, in die tweede week, in die sewende jaar daarvan, het Abram vir hom 'n vrou geneem. Haar naam was Sarai, die dogter van sy vader, en sy het sy vrou geword. ¹⁰ Sy broer Haran het in die derde jaar van die derde week vir hom 'n vrou geneem, en sy het in die sewende jaar van hierdie week vir hom 'n seun gebaar, en hy het hom Lot genoem. ¹¹ Sy broer Nahor het ook vir hom 'n vrou geneem.

Ook in Genesis sê Abraham later dat Sara die dogter van sy vader is, maar nie van sy moeder nie.

¹² In die sestigste lewensjaar van Abram, dit is in die vierde week, in die vierde jaar daarvan, het Abram in die nag opgestaan en die huis van die afgode aan die brand gesteek. Hy het alles verbrand wat in die huis was, en niemand het daarvan geweet nie. ¹³ Hulle het in die nag opgestaan en probeer om hulle gode uit die vuur te red. ¹⁴ Haran het nader gehaas om hulle te red, maar die vuur het oor hom opgevlam, en hy het in die vuur verbrand. Hy het in Ur van die Chaldeërs gesterf, in die teenwoordigheid van sy vader Terag, en hulle het hom in Ur van die Chaldeërs begrawe.

Genesis sê net dat Haran in Ur gesterf het terwyl sy vader nog geleef het. Die verhaal van Abram wat die afgode verbrand, kom nie in die Bybel voor nie, maar is later in Joodse oorlewering bekend.

¹⁵ Terag het uit Ur van die Chaldeërs weggetrek, hy en sy seuns, om na die land Libanon en die land Kanaän te gaan. Hy het in die land Haran gaan woon, en Abram het twee weke lank saam met sy vader Terag in Haran gewoon.

¹⁶ In die sesde week, in die vyfde jaar daarvan, het Abram op die nuwemaan van die sewende maand die hele nag wakker gesit om van die aand tot die môre die sterre dop te hou, om te sien hoe die jaar sou wees wat die reën betref. Hy was alleen terwyl hy gesit en dopgehou het. ¹⁷ Toe het 'n woord in sy hart gekom, en hy het gesê: "Al die tekens van die sterre, en die tekens van die maan en van die son, is almal in die hand van die Here. Waarom ondersoek ek dit?

¹⁸ As Hy wil, laat Hy dit reën, môre en aand;
en as Hy wil, hou Hy dit terug,
en alle dinge is in sy hand."

¹⁹ Hy het daardie nag gebid en gesê:

"My God, God die Allerhoogste, U alleen is my God,
en U en u heerskappy het ek gekies.
U het alle dinge geskape,
en alles wat bestaan, is die werk van u hande.

²⁰ Verlos my uit die hande van bose geeste
wat heers oor die gedagtes van die mense se harte,
en laat hulle my nie van U af laat wegdwaal nie, my God.
Bevestig my en my nageslag vir ewig,
sodat ons van nou af en vir altyd nie afdwaal nie."

²¹ Hy het gesê: "Moet ek teruggaan na Ur van die Chaldeërs, waar hulle my soek sodat ek na hulle moet terugkeer, of moet ek hier op hierdie plek bly? Laat die regte pad voor U voorspoedig wees in die hande van u dienaar, sodat hy dit kan volbring, en laat my nie in die bedrog van my hart wandel nie, o my God."

²² Toe hy klaar gepraat en gebid het, kyk, toe is die woord van die Here deur my na hom gestuur: "Trek weg uit jou land en van jou familie en uit jou vader se huis na 'n land wat Ek jou sal wys, en Ek sal jou 'n groot en talryke nasie maak.

Die "my" is die engel van die aangesig, wat hierdie hele geskiedenis aan Moses vertel.

²³ Ek sal jou seën
en jou naam groot maak,
en jy sal geseënd wees op die aarde,
en in jou sal al die geslagte van die aarde geseën word.
Ek sal seën dié wat jou seën,
en vervloek dié wat jou vervloek.

²⁴ Ek sal vir jou 'n God wees, en vir jou seun en jou seun se seun en vir jou hele nageslag. Moenie bang wees nie: van nou af en tot in al die geslagte van die aarde is Ek jou God."

²⁵ Die Here God het gesê: "Maak sy mond en sy ore oop, sodat hy kan hoor en met sy mond kan praat in die taal wat geopenbaar is." Want die taal het uit die monde van al die mensekinders verdwyn vanaf die dag van die verwoesting van Babel. ²⁶ Ek het sy mond en sy ore en sy lippe oopgemaak, en ek het begin om met hom in Hebreeus te praat, in die taal van die skepping. ²⁷ Hy het die boeke van sy vaders geneem, wat in Hebreeus geskryf was, en hy het hulle oorgeskryf, en van toe af het hy begin om hulle te bestudeer. Ek het aan hom bekend gemaak wat hy nie kon verstaan nie, en hy het hulle gedurende die ses reënmaande bestudeer.

²⁸ In die sewende jaar van die sesde week het hy met sy vader gepraat en hom laat weet dat hy uit Haran wou weggaan na die land Kanaän om dit te sien, en dan na hom terug sou kom. ²⁹ Sy vader Terag het vir hom gesê:

"Gaan in vrede.
Mag die ewige God jou pad reguit maak,
en die Here met jou wees en jou teen alle kwaad beskerm,
en aan jou genade, barmhartigheid en guns gee
voor dié wat jou sien,
en mag niemand van die mensekinders mag oor jou hê om jou skade aan te doen nie.
Gaan in vrede.

³⁰ En as jy 'n land sien wat vir jou oë aangenaam is om in te woon, staan dan op en neem my na jou toe, en neem Lot saam met jou, die seun van jou broer Haran, as jou eie seun. Die Here sy met jou. ³¹ Laat jou broer Nahor by my agter totdat jy in vrede terugkom, en dan gaan ons almal saam met jou."