Flegias. Filippo Argenti. Die poort van die stad Dis.

Ek gaan voort en sê dat lank voordat
ons by die voet van daardie hoë toring gekom het,
ons oë opwaarts na die top daarvan gegaan het,

vanweë twee vlammetjies wat ons daar gesien het,
en van ver af het 'n ander hulle geantwoord,
so ver dat die oog dit skaars kon sien.

En ek het my na die see van alle wysheid gedraai
en gesê: "Wat sê hierdie vuur, en wat antwoord
daardie ander een? En wie het dit aangesteek?"

En hy vir my: "Oor die troebel golwe
kan jy nou sien wat ons verwag,
as die damp van die moeras dit nie wegsteek nie."

Nooit het 'n boogsnaar 'n pyl afgeskiet
wat so vinnig deur die lug geskiet het
as wat ek 'n baie klein bootjie

op daardie oomblik oor die water na ons toe sien aankom het,
onder leiding van 'n enkele roeier,
wat geskreeu het: "Nou is jy hier, bose siel!"

"Flegias, Flegias, jy skreeu tevergeefs,
hierdie keer," het my Heer gesê; "jy sal ons nie langer hê
as net vir die oortog oor die moeras nie."

Soos iemand wat hoor van 'n groot bedrog
wat teen hom gepleeg is, en dit dan kwalik neem,
so het Flegias geword in sy opgekropte woede.

My Gids het in die boot afgeklim
en my toe ná hom laat inklim;
en eers toe ek inklim, het dit gelaai gelyk.

Sodra die Gids en ek in die boot was,
gaan die ou boeg op sy pad en klief
meer van die water as wat dit met ander gewoond is.

Terwyl ons deur die dooie kanaal vaar,
het een vol modder voor my opgestaan
en gesê: "Wie is jy wat voor jou tyd kom?"

En ek vir hom: "Al kom ek, bly ek nie;
maar wie is jy wat so vuil geword het?"
"Jy sien dat ek een is wat huil," het hy geantwoord.

En ek vir hom: "Met huil en met weeklaag,
jou vervloekte gees, moet jy hier bly;
want ek ken jou, al is jy heeltemal besmeer."

Toe het hy albei sy hande na die boot uitgesteek;
maar my waaksame Meester het hom teruggestoot
en gesê: "Weg daar, by die ander honde!"

Daarna het hy sy arms om my nek gesit;
hy het my gesig gesoen en gesê: "Trotse siel,
geseënd is sy wat jou in haar skoot gedra het.

Daardie een was 'n hoogmoedige mens op aarde;
daar is geen goedheid wat sy nagedagtenis versier nie;
daarom is sy skim ook hier so woedend.

Hoeveel word daarbo as groot konings geag
wat hier soos varke in die modder sal wees
en verskriklike skande agterlaat!"

En ek: "My Meester, ek sou baie bly wees
as ek hom in hierdie sop kon sien indompel
voordat ons uit die meer gaan."

En hy vir my: "Voordat die oewer
vir jou sigbaar word, sal jy tevrede wees;
dit is reg dat so 'n wens vir jou vervul word."

Kort daarna het ek gesien hoe die mense van die modder
hom so verskeur het
dat ek God nog steeds daarvoor loof en dank.

Hulle het almal geskreeu: "Vang Filippo Argenti!"
En daardie woedende Florentynse gees
het hom omgedraai en homself met sy eie tande gebyt.

Ons het hom daar gelaat, en meer vertel ek nie van hom nie;
maar 'n weeklag het my ore getref,
waarop ek my oë wyd oopmaak en vorentoe kyk.

En die goeie Meester het gesê: "Nou, my seun,
kom die stad nader wat Dis heet,
met sy swaar burgers, met die groot menigte."

En ek: "Meester, ek kan al sy moskees duidelik
daar binne in die vallei sien,
bloedrooi, asof hulle uit die vuur

gekom het." En hy vir my: "Die ewige vuur
wat hulle van binne aan die brand hou, laat hulle rooi lyk,
soos jy in hierdie onderste hel sien."

Toe het ons binne die diep gragte aangekom
wat daardie troostelose stad omring;
die mure het vir my gelyk of hulle van yster was.

Nie voordat ons eers 'n wye draai gemaak het nie,
het ons by 'n plek gekom waar die roeier hard
vir ons geskreeu het: "Klim uit, hier is die ingang."

Ek het by die poorte meer as duisend gesien
wat uit die hemel neergereën het, en wat kwaad
gesê het: "Wie is dit wat sonder dood

deur die ryk van die dooie mense gaan?"
En my verstandige Meester het 'n teken gemaak
dat hy in die geheim met hulle wou praat.

Toe het hulle hul groot minagting 'n bietjie bedwing
en gesê: "Kom jy alleen, en laat hy weggaan
wat so vermetel in hierdie ryk ingekom het.

Laat hom alleen teruggaan op sy dwase pad;
laat hom probeer as hy kan; want jy sal hier bly,
jy wat hom deur sulke donker streke gelei het."

Dink, leser, hoe ontsteld ek was
toe ek die vervloekte woorde hoor;
want ek het geglo ek sou nooit hierheen terugkeer nie.

"O my liewe Gids, wat my meer as sewe keer
veiligheid gegee het en my gered het
uit dreigende gevaar wat voor my gestaan het,

moet my nie so hulpeloos verlaat nie," het ek gesê;
"en as dit ons geweier word om verder te gaan,
laat ons gou saam teruggaan soos ons gekom het."

En daardie Heer, wat my daarheen gelei het,
het vir my gesê: "Moenie bang wees nie; want niemand kan
ons deurgang van ons wegneem nie; Een so groot het dit aan ons gegee.

Maar wag hier vir my, en troos en voed
jou moeë gees met 'n beter hoop;
want in hierdie onderwêreld sal ek jou nie verlaat nie."

So gaan hy voort en laat my daar alleen,
my soet Vader, en ek bly in twyfel,
want Nee en Ja stry in my kop.

Ek kon nie hoor wat hy aan hulle voorgestel het nie;
maar hy het nie lank daar by hulle gebly nie,
voordat hulle almal om die hardste na binne teruggehardloop het.

Hulle het die poorte toegemaak, ons teëstanders,
voor my Heer se bors, wat buite gebly het
en met stadige treë na my teruggedraai het.

Sy oë was neergeslaan, sy voorkop was gestroop
van al sy vrymoedigheid, en hy het sugtend gesê:
"Wie het my die huise van smart geweier?"

En vir my: "Jy, moenie bang wees omdat ek kwaad is nie,
want ek sal die stryd wen,
wat hulle daarbinne ook al vir hul verdediging beplan.

Hierdie hoogmoed van hulle is niks nuuts nie;
want hulle het dit al vroeër by 'n minder geheime poort gebruik,
wat nog steeds sonder 'n slot staan.

Daarbo het jy die dooie opskrif gesien;
en nou daal al aan hierdie kant daarvan die helling af,
en gaan sonder geleide deur die kringe,

een deur wie se toedoen die stad oopgemaak sal word."

Flegias: in die Griekse mite 'n koning wat in woede die tempel van Apollo aan die brand gesteek het omdat die god sy dogter verlei het. Hier is hy die veerman oor die Styx, die moeras van die toornige mense.

Filippo Argenti: 'n ryk en opvlieënde Florentyn uit Dante se tyd, van die Adimari-familie, wat volgens die oorlewering sy perd met silwer hoefysters beslaan het. Volgens die kommentators was sy familie politieke teenstanders van Dante.

Dis: 'n ou Romeinse naam vir die god van die onderwêreld, en een van Lucifer se name. Die stad Dis met sy mure omsluit die laer hel, waar die ernstiger sondes gestraf word.

Moskees: die torings van die stad lyk soos dié van 'n Moslemstad. Volgens die kommentators was die moskee vir Dante se Christelike lesers 'n beeld van die geloof van die vyand.

Dié wat uit die hemel neergereën het: die gevalle engele wat saam met Lucifer uit die hemel gewerp is.

Die minder geheime poort: die poort van die hel uit die derde sang, met die opskrif "Laat alle hoop vaar". Volgens die oorlewering het die duiwels Christus daar probeer keer toe Hy na die hel neergedaal het; Hy het die poort oopgebreek, en dit is sedertdien sonder slot.