Graaf Ugolino en aartsbiskop Ruggieri. Die dood van graaf Ugolino se seuns. Die derde deel van die negende kring, Ptolomea: verraaiers van hul vriende. Broeder Alberigo, Branca d'Oria.

Hy lig sy mond op van sy grimmige maal,
daardie sondaar, en vee dit af aan die hare
van dieselfde kop wat hy van agter verwoes het.

Toe begin hy: "Jy wil hê ek moet die wanhopige smart
weer oproep wat my hart al toedruk
as ek net daaraan dink, nog voordat ek daarvan praat;

maar as my woorde saad is wat vrugte van skande
kan dra vir die verraaier aan wie ek knaag,
sal jy my tegelyk sien praat en huil.

Ek weet nie wie jy is nie, of hoe jy
hier af gekom het nie; maar 'n Florentyner
lyk jy werklik vir my as ek jou hoor praat.

Jy moet weet ek was graaf Ugolino,
en hierdie een was aartsbiskop Ruggieri;
nou sal ek jou vertel waarom ek so 'n buurman vir hom is.

Dat ek, deur die werking van sy bose planne,
gevange geneem is terwyl ek hom vertrou het,
en daarna doodgemaak is, hoef ek nie te sê nie;

maar wat jy nie kon gehoor het nie,
naamlik hoe wreed my dood was,
dit sal jy hoor, en dan sal jy weet of hy my onreg aangedoen het.

'n Nou opening in die hok,
wat weens my die naam Hongertoring dra,
en waarin ander nog toegesluit sal word,

het my deur sy gat al baie mane laat sien,
toe ek die bose droom gedroom het
wat vir my die sluier van die toekoms geskeur het.

Hierdie een het vir my verskyn as heer en meester,
wat die wolf en sy welpies jag op die berg
waardeur die Pisane nie Lucca kan sien nie.

Met maer, gretige en goed afgerigte jaghonde
het hy Gualandi, Sismondi en Lanfranchi
voor hom uit na die front gestuur.

Ná 'n kort ren het die vader en die seuns
vir my uitgeput gelyk, en dit het gelyk of ek sien
hoe hulle flanke deur skerp slagtande oopgeskeur word.

Toe ek voor die môre wakker word,
hoor ek hoe my seuns wat by my was,
in hul slaap kreun en om brood vra.

Jy is waarlik wreed as jy nie nou al treur nie
wanneer jy dink aan wat my hart voorspel het;
en as jy nie hieroor huil nie, waaroor huil jy dan?

Hulle was nou wakker, en die uur het nader gekom
waarop ons kos gewoonlik gebring is,
en elkeen was bang oor sy droom;

en ek hoor hoe die onderste deur van die gruwelike toring
toegesluit word; daarop kyk ek sonder 'n woord
in die gesigte van my seuns.

Ek het nie gehuil nie, so het ek van binne versteen;
hulle het gehuil; en my liewe klein Anselm
het gesê: 'U kyk so, vader, wat makeer u?'

Steeds stort ek nie 'n traan nie, en ek antwoord ook nie,
die hele dag nie, en ook nie die nag daarna nie,
totdat 'n volgende son oor die wêreld opkom.

Toe 'n bietjie lig sy weg vind
in die smartlike tronk, en ek op vier gesigte
my eie gesig sien,

het ek van smart in albei my hande gebyt;
en omdat hulle gedink het ek doen dit
uit lus om te eet, het hulle skielik opgestaan

en gesê: 'Vader, dit sal ons baie minder pyn gee
as u van ons eet; u het ons met hierdie arme vlees
geklee, trek u dit nou ook van ons af.'

Toe kalmeer ek my, om hulle nie nog meer te bedroef nie.
Daardie dag en die volgende het ons almal geswyg.
Ag, harde aarde, waarom het jy nie oopgegaan nie?

Toe ons by die vierde dag kom, het Gaddo
hom uitgestrek voor my voete neergewerp
en gesê: 'My vader, waarom help u my nie?'

En daar is hy dood; en net soos jy my sien,
het ek die drie een vir een sien val tussen
die vyfde en die sesde dag; toe begin ek,

reeds blind, oor elkeen te tas,
en drie dae lank het ek hulle geroep nadat hulle dood was;
toe het die honger gedoen wat die smart nie kon doen nie."

Toe hy dit gesê het, met verdraaide oë,
het hy die ellendige skedel weer met sy tande gegryp,
tande wat soos 'n hond s'n sterk op die been was.

Ag, Pisa, jy skande van die mense
van die mooi land waar die "sì" klink,
aangesien jou bure traag is om jou te straf,

laat Capraia en Gorgona beweeg
en 'n heining oor die monding van die Arno bou,
sodat elke mens in jou verdrink!

Want al het graaf Ugolino die naam gehad
dat hy jou kastele verraai het,
moes jy nie sy seuns aan so 'n kruis gehang het nie.

Hulle was onskuldig aan enige misdaad, jy nuwe Thebe!
Hul jeug het Uguccione en Brigata onskuldig gemaak,
en ook die ander twee wat my lied hierbo noem!

Ons het nog verder aangegaan, waar die ys
'n ander volk ru toedraai,
nie met die gesig na onder nie, maar almal agteroor.

Daar laat die huil self hulle nie huil nie,
en die smart wat in die oë 'n versperring kry,
draai na binne om die angs te vergroot;

want die eerste trane vorm 'n klont
en vul, soos 'n visier van kristal,
die hele holte onder die wenkbrou.

En hoewel, soos in 'n eelt,
alle gevoel weens die koue
uit my gesig weggetrek het,

het dit vir my gelyk of ek tog 'n bietjie wind voel;
daarom sê ek: "My Meester, wat laat dit beweeg?
Is hier onder nie elke damp uitgedoof nie?"

Waarop hy vir my sê: "Binnekort sal jy op 'n plek wees
waar jou oog jou hierop sal antwoord,
wanneer jy die oorsaak sien wat die wind laat neerreën."

En een van die ellendiges in die bevrore kors
roep na ons: "O siele, so genadeloos
dat die laaste plek aan julle gegee is,

lig die stywe sluiers van my oë af, sodat ek
die smart wat my hart vul, 'n bietjie
kan uitstort voordat die trane weer vries."

Waarop ek vir hom sê: "As jy wil hê ek moet jou help,
sê wie jy was; en as ek jou nie bevry nie,
mag ek tot op die bodem van die ys gaan."

Toe antwoord hy: "Ek is broeder Alberigo;
ek is hy van die vrugte uit die bose tuin,
wat hier 'n dadel kry vir my vy."

"O," sê ek vir hom, "is jy nou ook al dood?"
En hy vir my: "Hoe dit met my liggaam
bo in die wêreld gaan, weet ek nie.

Hierdie Ptolomea het so 'n voorreg
dat die siel dikwels hier afdaal
nog voordat Atropos dit laat gaan.

En sodat jy die glasige trane
met meer lus van my gesig sal afhaal:
weet dat sodra 'n siel verraad pleeg

soos ek gedoen het, sy liggaam deur 'n demoon
van hom weggeneem word, wat dit daarna regeer
totdat sy lewenstyd heeltemal verby is.

Die siel self stort af in so 'n put;
en miskien is die liggaam van daardie skim
wat hier agter my oorwinter, nog daarbo sigbaar.

Dit behoort jy te weet as jy nou net afgekom het:
dit is ser Branca d'Oria, en baie jare
het verbygegaan sedert hy so toegesluit is."

"Ek dink," sê ek vir hom, "jy bedrieg my;
want Branca d'Oria is nog nie dood nie,
en hy eet en drink en slaap en trek klere aan."

"In die sloot daarbo," sê hy, "van die Malebranche,
daar waar die taai pik kook,
het Michel Zanche nog nie aangekom nie,

toe hierdie een 'n duiwel in sy plek gelaat het
in sy eie liggaam, en so ook 'n naasbestaande van hom
wat saam met hom die verraad gepleeg het.

Maar steek nou dadelik jou hand hierheen uit,
maak my oë oop"; – en ek het dit nie oopgemaak nie,
en om onbeleef teenoor hom te wees, was hoflikheid.

Ag, Genuese, julle mense wat in stryd is
met elke deug, en vol is van elke ondeug,
waarom word julle nie van die wêreld weggevee nie?

Want saam met die gemeenste gees van die Romagna
het ek een van julle gekry wat weens sy dade
met sy siel al in Kocytus baai,

en daarbo met sy liggaam nog lewend lyk!

Graaf Ugolino della Gherardesca was 'n leier in Pisa wat van verraad beskuldig is. In 1288 het aartsbiskop Ruggieri hom saam met twee seuns en twee kleinseuns in 'n toring laat toesluit, waar hulle in 1289 van honger gesterf het. Dante noem al vier sy seuns.

Die Hongertoring is die toring in Pisa waar Ugolino gesterf het. Die berg tussen Pisa en Lucca is Monte San Giuliano; Gualandi, Sismondi en Lanfranchi was invloedryke families van Pisa wat Ruggieri gesteun het.

Die land "waar die 'sì' klink", is Italië ("sì" is Italiaans vir "ja"). Capraia en Gorgona is twee eilandjies naby die monding van die Arno, die rivier wat deur Pisa vloei. Thebe was in die Griekse mites berug vir sy gruwels.

Ptolomea, die derde deel van Kocytus, is vir verraaiers van hul gaste, volgens die meeste kommentators genoem na Ptolemeus, wat sy skoonvader en dié se seuns by 'n maaltyd vermoor het (1 Makkabeërs 16). Atropos is die Skikgodin wat die lewensdraad afknip.

Broeder Alberigo het in 1285 familielede na 'n maaltyd genooi en hulle laat vermoor toe hy die sein "bring die vrugte" gee. Hy kry "'n dadel vir 'n vy": 'n dadel was duurder, dus kry hy meer terug as wat hy gegee het.

Branca d'Oria van Genua het sy skoonvader Michel Zanche by 'n maaltyd vermoor. Michel Zanche kook in die pik by die Malebranche, die duiwels van sang 21 en 22. Branca was in 1300, die jaar van Dante se reis, nog lewend.