Julle stemme is welkom, maar julle kinders nie

Daar is min dinge wat politieke skynheiligheid so ongenadig ontbloot soos wanneer dade en woorde mekaar weerspreek.

En min voorbeelde illustreer dit tans beter as die teenstrydigheid tussen die VF Plus se ywerige hofmakery van bruin kiesers voor die munisipale verkiesing en die voortgesette steun van sommige van dieselfde politieke en burgerlike netwerke vir 'n sportgeleentheid waar bruin Afrikaanse kinders eenvoudig nie welkom is nie.

Terwyl prominente VF Plus-politici die afgelope maande hard werk om bruin Afrikaanssprekendes te oortuig dat hulle deel is van dieselfde taalgemeenskap en dieselfde politieke tuiste behoort te deel, steun organisasies in dieselfde ideologiese kring steeds 'n "volkseie" sportweek waar deelname in praktyk tot wit Afrikanerkinders beperk word.

Die boodskap aan bruin kiesers is dus verstommend eenvoudig: Julle stemme is welkom, maar julle kinders nie.

Dit is juis hierdie teenstrydigheid wat enige aanspraak op "Afrikaanse eenheid" ongeloofwaardig maak.

Kaapse Forum, wat homself as 'n organisasie vir die bevordering van die belange van bruin gemeenskappe in die Wes-Kaap voorhou, verklaar dat hy die lewensomstandighede van alle gemeenskappe wil verbeter. Tog ondersteun een van dieselfde organisasie se wit leiers, Bernard Pieters, op Facebook openlik 'n sportgeleentheid waar Afrikaanssprekende kinders op grond van ras uitgesluit word.

Hoe versoen 'n mens hierdie twee standpunte?

Hoe kan 'n organisasie wat beweer dat hy bruin gemeenskappe verteenwoordig, stilbly of selfs steun verleen aan 'n geleentheid waar daardie gemeenskappe se kinders nie welkom is nie?

Dieselfde vraag geld die VF Plus.

Politici soos Willie Spies, die VF Plus se burgemeesterskandidaat in Petoria, praat gereeld oor die beskerming van Afrikaans, minderheidsregte en kulturele vryheid. Maar wanneer dit kom by die mees basiese toets van gelyke behandeling binne die Afrikaanse gemeenskap, lyk dit of daardie beginsels skielik ophou geld.

Bokkieweek, wat deur Afrikaner Volkseie Sport aangebied word, beperk deelname tot sogenaamde "Afrikanerjeug". In die praktyk beteken dit wit Afrikaanssprekendes van Europese afkoms. Bruin Afrikaanssprekende kinders – wat dieselfde taal praat, dieselfde skole bywoon, dieselfde kerke besoek en dikwels dieselfde kultuur deel – word uitgesluit.

Nie omdat hulle nie Afrikaans is nie.

Nie omdat hulle nie goed genoeg is nie.

Maar omdat hulle nie wit is nie.

Om dit as bloot "kultuurbehoud" of "vryheid van assosiasie" te probeer verkoop, verander niks aan die werklikheid nie. Wanneer velkleur bepaal of 'n kind saam mag speel, saam mag meeding en saam mag presteer, is dit rassediskriminasie – ongeag watter mooi slagspreuke daarvoor uitgedink word.

Die ironie is skreiend.

Politieke steun en stemme word sonder huiwering by bruin gemeenskappe gesoek. Daar word gepraat van gedeelde waardes, gedeelde taal en gedeelde geskiedenis. Maar sodra dit kom by gedeelde ruimtes, gedeelde sport en gedeelde geleenthede, val die masker af.

Dan word die grense weer volgens kleur getrek.

Dit herinner onwillekeurig aan die vernederende logika van apartheid se sogenaamde potloodtoets, waar velkleur en haartipe bepaal het waar iemand hoort en waar nie. Vandag is die metode anders en die taal versigtiger, maar die uitkoms bly dieselfde: sekere kinders behoort, ander nie.

Die skade hiervan strek veel verder as een sportweek.

Bruin kinders verloor geleenthede vir blootstelling, hoëvlak-afrigting en sportontwikkeling. Maar belangriker nog, hulle ontvang 'n vernietigende simboliese boodskap: Jy praat dalk Afrikaans, maar jy is nie deel van óns Afrikaans nie.

Dit is moeilik om jou 'n groter belediging teenoor die idee van 'n inklusiewe Afrikaanse gemeenskap voor te stel.

Die tragedie van hierdie soort uitsluiting is dat dit nie net bruin kinders benadeel nie. Ook wit kinders betaal 'n prys vir die vooroordele van volwassenes. Hulle word die geleentheid ontneem om saam met bruin Afrikaanssprekende kinders sport te speel, vriendskappe te bou en eerstehands te ervaar hoeveel hulle eintlik in gemeen het.

Sport het nog altyd die vermoë gehad om grense af te breek en wedersydse respek te kweek. Wanneer kinders egter van kleins af volgens ras geskei word, word wantroue, stereotipes en vervreemding eerder aangeleer as begrip en aanvaarding.

Uiteindelik beroof hierdie vorm van segregasie dus alle kinders van die kans om in 'n meer inklusiewe en verenigde Afrikaanse gemeenskap groot te word. Die grootste slagoffers is nie net dié wat uitgesluit word nie, maar ook dié wat nooit die geleentheid kry om te ontdek dat die "ander" nie werklik anders is nie.

Dirk Herman van Solidariteit se argument dat daar nie in rasterme gedink word nie val plat op sy eie logika. As Bokkieweek werklik "nie in rasse dink nie", waarom is deelname dan in die praktyk tot wit Afrikanerkinders beperk? Jy kan nie beweer ras speel geen rol nie, terwyl ras juis die bepalende kriterium vir deelname is.

As raskwotas verkeerd is omdat dit kinders op grond van ras beoordeel, is 'n sportweek wat kinders op grond van ras uitsluit ewe verkeerd. Twee vorme van rassediskriminasie kanselleer mekaar nie uit nie. Sport behoort kinders bymekaar te bring, nie nuwe kleurgrense te trek nie. As Bokkieweek werklik net oor Afrikaans, kultuur en sport gaan, behoort elke Afrikaanssprekende kind welkom te wees – ongeag velkleur. Anders is die beroep op "kultuur" bloot 'n ander naam vir rasse-uitsluiting.

Bruin kiesers behoort hulleself daarom 'n eenvoudige vraag af te vra wanneer politieke partye nou hul woonbuurte besoek en hul stemme kom vra.

As julle regtig glo ons is deel van dieselfde Afrikaanse gemeenskap, waarom mag ons kinders dan nie saam met julle kinders speel nie?

Totdat daardie vraag eerlik beantwoord kan word, klink al die mooi praatjies oor Afrikaanse eenheid, gedeelde kultuur en minderheidsregte hol.

'n Gemeenskap wat jou stem verwelkom, maar jou kind uitsluit, sien jou nie as 'n gelyke nie.

En dit is nie kultuurbehoud nie.

Dit is bloot ou apartheid in nuwe verpakking.